1324-1373 Η ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΠΕΤΡΟΥ Α΄

Τον Ερρίκο Β΄, που πέθανε άτεκνος, διαδέχθηκε ο στενότερος του συγγενής, ο Ούγος Δ΄ (1324-1359). Στέφθηκε Βασιλιάς της Κύπρου στην Λευκωσία και Βασιλιάς της Ιερουσαλήμ στην Αμμόχωστο. Το παράδειγμα του ακολούθησαν και οι άλλοι Βασιλείς των Λουζινιάν απ’ εδώ και μπρος. Ο Ούγος Δ΄ συμπλήρωσε τις οχυρώσεις της Λευκωσίας και Αμμοχώστου, ενώ αυτή την περίοδο οι Αλυκές αφήνονται σε σχέση με την κοσμοπολίτικη Νικοζί, Φαμαγκούστα αλλά και την Λεμεσό σε δεύτερη μοίρα. Όμως, οι εγκαταστάσεις και οι ευκολίες του λιμανιού είναι πολύ καλές και χρησιμοποιούνται κυρίως για την εξαγωγή του άλατος και για τις ανάγκες του Βασιλικού ναυτικού. Ο συσσωρευμένος πλούτος του νησιού ήταν στα χέρια των τοπικών εμπόρων αλλά η ειρηνική πολιτική του νέου Βασιλιά γέμισε το θησαυροφυλάκιο του κράτους. Σημαντική μαρτυρία, αυτής της εποχής, του Ιταλού Μοναχού Ιακώβου της Βερόνας αναφέρει ότι όλοι οι Κύπριοι μιλούν την Ελληνική γλώσσα αλλά καταλαβαίνουν καλά την Αραβική και Γαλλική. Επομένως, οι επαφές με τους Άραβες ιδιαίτερα στα λιμάνια της Κύπρου δεν είχαν σταματήσει ποτέ. Μια νέα σταυροφορία ήταν ψηλά στις προτεραιότητες της Δύσης, αφού οι Λατίνοι δεν είχαν από το 1291 οποιοδήποτε έδαφος στην Συριακή, Λιβανική, Παλαιστινιακή ή Αιγυπτιακή ακτή. Οι φιλονικίες όμως ανάμεσα στους μεγάλους βασιλείς της Δύσης την σταματούσαν.  

Ο Πέτρος Α΄ (1359-1369), πριν ακόμη ανέβει στον θρόνο του πατέρα του Ούγου, αλλά και σαν Βασιλιάς, ταξίδευε τακτικά στην Δύση και δεσμεύτηκε προσωπικά για μια νέα σταυροφορία, αφού η απελευθέρωση των Αγίων Τόπων θα μεγάλωνε το βασίλειο του. Το 1365 τελικά ο Πέτρος τέθηκε επί κεφαλής της Σταυροφορίας εναντίον της Αλεξάνδρειας των Μαμελούκων της Αιγύπτου, η επικράτεια των οποίων έφθανε μέχρι τους Αγίους Τόπους. Επί της Βασιλείας του Πέτρου Α΄ οι αναφορές στις Αλυκές - Κίτιν αυξάνονται ιδιαίτερα αφού ο Βασιλιάς, ο στρατός και ο στόλος, οι ντόπιοι ευγενείς αλλά και ξένες επίσημες αντιπροσωπείες χρησιμοποιούν το λιμάνι των Αλυκών πράγμα που καταγράφηκε από τον χρονογράφο Λεόντιο Μαχαιρά, που έζησε την εποχή αυτή. Ο Πέτρος μετακινήθηκε εκτός Κύπρου από τις Αλυκές για επιθέσεις σε Μουσουλμανικά προπύργια σε διάφορες περιπτώσεις. Στις 12 Ιουλίου 1360 ο Βασιλιάς Πέτρος διατάζει την συγκέντρωση του στόλου και του στρατού του στην Αμμόχωστον για εκστρατεία στην Αττάλεια της Τουρκίας. Από την Αμμόχωστο τα 119 πλοία του στόλου πάνε στις Αλυκές και τους Μύλους όπου φορτώνουν τ’ άλογα και «φαγούραν» (αλεύρι) για τους ανθρώπους και τα άλογα. Φαίνεται ότι στο λιμάνι των αλυκών λειτουργούσε ευκολία για την φόρτωση ζώων στα καράβια, αλλά εδώ μαρτυρείται και η λειτουργία αλευρόμυλου. Έμμεσα λοιπόν εδώ έχουμε την πληροφορία ότι το πανάρχαιο υδραγωγείο της πόλης δυνατόν να βρισκόταν σε λειτουργία και με το νερό του κινείτο ο μύλος ή οι μύλοι οι οποίοι τροφοδότησαν τον στρατό του Πέτρου Α΄ . Η μαρτυρία για την τοποθεσία Μύλοι στις Αλυκές και φορτώματος αλόγων δίνεται επίσης από τον Λεόντιο Μαχαιρά κατά την προετοιμασία και την σύναξη του στόλου της Σταυροφορίας κατά των Αράβων της Αιγύπτου, που έγινε το1365, κατά την επιδρομή στην Μικρά Ασία το επόμενο έτος, καθώς και την επιδρομή εναντίον της Τριπόλεως. Στις Αλυκές έφθασαν και οι αντιπρόσωποι του Σουλτάνου το 1367. Στο Κίτιν, δηλαδή την παραλιακή συνοικία της Λάρνακας όπου το στρατόπεδο (απλίκι) του κάστρου επί της θάλασσας, επέστρεψε ο Πέτρος Α΄ μετά την εκστρατεία του από την Αττάλεια το ίδιο έτος. Όταν ο Πεκίρ Πασάς ανακαίνισε το υδραγωγείο της Λάρνακας το 1746, έκτισε ή επιδιόρθωσε δύο αλευρόμυλος επ’ αυτού. Ένα κοντά στον Άγιο Γεώργιο Μακρή και ένα στην έξοδο του νερού απ’ τα λαγούμια κοντά στην Δρομολαξιά. Αφού ο Μαχαιράς χρησιμοποιεί τον πληθυντικό «Μύλοι», δεν είναι απίθανο να λειτουργούσαν την εποχή του και οι δύο, και έτσι το έργο της ανακαίνισης του υδραγωγείου από τον Μπεκίρ Πασά το 1746-48 να ήταν απλούστατο. Την άποψη αυτή υιοθετούν οι Σοφοκλής Χριστοδουλίδης και Αλέξης Μιχαηλίδης στο βιβλίο τους «Υδατοπρομήθεια Λάρνακας: 4000 χρόνια Ιστορία». Η λειτουργία εξ άλλου του υδραγωγείου Λάρνακας μαρτυρείται και κατά την Ενετική περίοδο στην Λάρνακα.  

Ο ιστορικός Θεόδωρος Παπαδόπουλος στο έργο του «Ιστορία της Κύπρου» πιστεύει ότι η επιθετική πολιτική του Πέτρου Α΄ εναντίον των Μαμελούκων δεν επεδίωκε τα εδαφικά οφέλη αλλά εμπορικό κέρδος σε βάρος των λιμανιών των Μαμελούκων που επεκτείνονταν τώρα μέχρι τον Λίβανο καθώς και των άλλων ανταγωνιστών των Κυπριακών λιμανιών. Την περίοδο αυτή το εμπόριο της Αμμοχώστου είχε υποβαθμιστεί σε μεγάλο βαθμό λόγω των απευθείας πλέον συναλλαγών των Δυτικών με τους Μουσουλμάνους λόγω της ειρήνης που επικράτησε. Ο Βασιλιάς πίστευε ότι ένας πόλεμος εναντίον των Μαμελούκων και οι εμπορικές απαγορεύσεις που θα επέβαλε ο Πάπας εναντίον τους θα επαναδραστηριοποιούσε τους μεσίτες της Φαμαγκούστα. Ο πόλεμος με τους Μαμελούκους της Αιγύπτου διάρκεσε μέχρι το 1370 και αναγνωρίσθηκε από τους ιστορικούς σαν μεγάλο λάθος, αφού η μεγαλύτερη απειλή για την Δύση προερχόταν από τους Οθωμανούς Τούρκους που επεκτείνονταν στην Μεσόγειο και την Ανατολική Ευρώπη. Ο Πέτρος αρχικά είχε κάποιες επιτυχίες εναντίον των Τούρκων αλλά αυτές περιορίσθηκαν στην κατάληψη της Αττάλεια και της Κωρίκου στην Μικρά Ασία το 1361, όπου ο Κυπριακός στόλος απέπλευσε για την εκστρατεία από τις Αλυκές, όπως έγινε και για την Σταυροφορία του 1365. Ο Πέτρος Α΄ δολοφονήθηκε το 1369 για λόγους τιμής από ευγενείς της Κύπρου αλλά και για κακή διαχείριση του κράτους και των πόρων του. Σαν παράδειγμα της κακής οικονομικής διαχείρισης του θησαυροφυλακίου κατά την διάρκεια της βασιλείας του Πέτρου Α΄, αναφέρονται από τον Λατίνο χρονογράφο Τζ. Ρίτσαρτ στο έργο του «Η Επανάσταση» οι εκχωρήσεις σε τρίτους των εισοδημάτων του Στέμματος από τις αλυκές Λάρνακας. 

Η επιθετική πολιτική του Πέτρου απέφερε πράγματι καρπούς στην Κύπρο, αφού τα καράβια των δυτικών απέφευγαν ή δεν μπορούσαν λόγω απαγορεύσεων και από τις δύο πλευρές να προσεγγίζουν στα Μουσουλμανικά λιμάνια. Οι κατακτήσεις του Πέτρου Α΄ στην Μικρά Ασία διατηρήθηκαν όμως, μόνο μέχρι το 1373, γιατί ο αντιβασιλέας Ιωάννης, αδελφός του Πέτρου Α΄ αναγκάσθηκε να εγκαταλείψει για να ενισχύσει την άμυνα της Κύπρου εναντίον των Γενουατών. Η κόντρα με τους Γενουάτες υπόβοσκε από χρόνια, όμως μετά από γεγονότα που συνέβησαν κατά την στέψη του γιου του δολοφονηθέντα βασιλιά, αλλά ανήλικου διαδόχου Πέτρου Β΄, το 1372 το κράτος των Λουζινιάν συγκρούεται ξανά με τους Γενουάτες. Η τύχη της Λάρνακας αλλάζει απότομα και ξαφνικά, αφού τώρα καλείται να αντικαταστήσει για τους Λουζινιάν το λιμάνι της Φαμαγκούστα.